Giáp dục tiểu học ở Nhật Bản

Giáo dục tiểu học ở Nhật Bản: Có cạnh tranh trong học tập không ?

Mira có người bạn Nhật sống ở Setagaya, là một khu trung tâm của Tokyo. Bé gái con của bạn mình bằng tuổi bé Gấu, năm nay cũng vào lớp 1.  Bé cũng học trượt tuyết nên thỉnh thoảng vào mùa đông, hai gia đình có cơ hội gặp gỡ ở trường dạy trượt tuyết. Đặc biệt bạn mình vừa thông báo là bé mới đậu vào một trong những trường tiểu học quốc lập nổi tiếng ở Tokyo 国立小学校. 

Để thi đỗ vào các trường tiểu học quốc lập ở Tokyo thì giống như trúng sổ xố độc đắc vậy đó các bạn. Vì ngoài các vòng thi phỏng vấn, thi logic, kĩ năng, thi vẽ, hát, thể dục thì phải tham gia thêm vòng rút thăm may mắn cuối cùng nữa mới chọn được người trúng tuyển.

Đọc đến đây chắc các bạn sẽ tự hỏi trường tiểu học quốc lập của Nhật là trường như thế nào mà phải cạnh tranh dữ vậy ! Ngoài ra để thi đậu vào những trường này thì cần có những điều kiện gì ? Đề thi ra sao? Các bé phải thể hiện những kĩ năng và ưu điểm vượt trội gì thì mới được chọn ?

1. Trường tiểu học Nhật Bản có mấy loại

Ở Nhật có 3 loại trường tiểu học phổ biến nhất, đó là trường công lập , trường quốc lập và trường tư thục. Đặc điểm khác nhau của 3 loại trường tiểu học này như sau :

  • Trường công lập ( 公立)

Trường công lập là trường phổ biến nhất ở Nhật, đại đa số trẻ em Nhật Bản đều đi học ở các trường công lập. Giáo dục tiểu học và trung học ở các trường công lập Nhật Bản là giáo dục bắt buộc và miễn phí. Các em sẽ được tuyển thẳng vào các trường công lập trong khu vực gần nhà, không cần thi tuyển hay gặp khó khăn để đăng kí tìm trường gì hết. Đi học trường công lập thì Không tốn học phí và không tốn tiền mua sách giáo khoa. Gia đình chỉ cần trả tiền ăn trưa, tiền mua dụng cụ học tập hay tiền tham gia các sự kiện mà thôi.

Hệ thống giáo dục ở các trường công lập Nhật Bản còn là giáo dục bình đẳng, tức là không có xếp hạng, không có điểm số thi đua, không có học sinh bị ở lại lớp.

Tuy nhiên, lên đến cấp 3 thì tất cả học sinh Nhật Bản phải thi tuyển mới được nhận vào trường cấp 3. Do vậy, ai xuất sắc sẽ được vào các trường cấp 3 hàng đầu, ai thi rớt thì không được học tiếp nữa hay phải vào các trường kém, có nhiều học sinh cá biệt.

Do vậy giáo dục tiểu học và trung học ở các trường công lập bề nổi thì bình đẳng, nhưng phía dưới tảng băng ngầm là sự cạnh tranh khốc liệt. Các em sẽ tự đi học ở các lớp học thêm Juku để trau dồi thêm những kiến thức không được giáo viên dạy ở trường.

Đặc biệt ở thành phố lớn như Tokyo, nơi có nhiều trường tư thục và quốc lập nổi tiếng, nhiều gia đình sẽ cố gắng cho con thi tuyển vào các trường này từ tiểu học để được hưởng chế độ liên thông, tuyển thẳng lên cấp 2,3. 

  • Trường tư thục (私立)

Trường tư thục là hệ thống các trường tư, bao gồm cả các trường quốc tế international school. Trường tư thục có cơ sở vật chất tốt và chương trình đào tạo hấp dẫn để thu hút học sinh, và tất nhiên là với học phí cao đắt đỏ, trung bình tuỳ trường từ 500 usd đến hơn 1000 usd / mỗi tháng. Để vào các trường tư thục thì các em phải phỏng vấn hay thi tuyển. Tuy nhiên , chỉ đối với các trường tư thục nổi tiếng thì các kì thi tuyển mới nhiều cạnh tranh. Còn đối với nhiều trường bình thường khác thì chỉ cần phỏng vấn đơn giản là có thể vào học rồi !

  • Trường quốc lập (国立)

Hệ thống các trường quốc lập còn được gọi là các trường Fuzoku 付属, tức là các trường dạng trực thuộc kết nối với Khoa Giáo dục教育学部 của các trường đại học quốc lập nổi tiếng hàng đầu trong khu vực.  

Hệ thống các trường quốc lập không chỉ có tiểu học, mà có thể có từ mẫu giáo liên thông lên cấp 1,2 và cấp 3. Chương trình đào tạo trong các trường quốc lập này khá đặc biệt, hoàn toàn khác hẳn với cách dạy ở các trường công lập bình thường.

Các bạn học sinh sẽ được học theo chương trình mang tính thực nghiệm từ khoa Giáo dục sư phạm của các trường Đại học. Đặc biệt, học sinh được khuyến khích tự do phát huy khả năng, sáng tạo để hình thành tính cách của một đứa trẻ độc lập 自ら子 Mizukara ko

Học phí ở trường tiểu học quốc lập không miễn phí, nhưng cũng không quá đắt như trường tư thục, chỉ khoảng từ 1 man đến 1 man rưỡi/ tháng ( khoảng 2-3 triệu VND). Ngoài ra, chất lượng đầu ra của học sinh các trường quốc lập đều rất cao, nhiều em đậu vào các trường cấp 3 hay các trường đại học top hàng đầu của Nhật. Do vậy nhiều gia đình muốn cho con mình được vào học từ các trường quốc lập từ tiểu học, hay thậm chí từ mẫu giáo để được liên thông tuyển thẳng lên các cấp cao hơn.

Do tỷ lệ cạnh tranh cao nên một số trường tiểu học quốc lập nổi tiếng ở Tokyo không chỉ phải thi đậu mà còn phải tham gia vòng bốc thăm trúng tuyển mới được vào học ! Để tham khảo các trường quốc lập có trên toàn nước Nhật thì bạn có thể vào links sau  Hệ thống trường quốc lập ở Nhật !

2. Thi tuyển vào trường tiểu học quốc lập ở Nhật đòi hỏi trẻ những kĩ năng gì

Để thi vào các trường tiểu học quốc lập hay các trường tư thục nổi tiếng, thì các bé ở Nhật sẽ phải chuẩn bị từ năm 2,3 tuổi luôn đó. Quay trở lại với trường hợp bé gái, con của bạn mình mà đã đậu vào trường tiểu học quốc lập ở Tokyo, thì bé có những năng khiếu và kĩ năng như sau :

** Bé vẽ rất đẹp vì vừa có năng khiếu vừa có theo lớp học vẽ, do vậy em có thể đạt điểm cao trong phần thi vẽ vào trường.

** Bé cũng tham gia lớp thể dục để rèn luyện thể chất, và có thể thực hiện những động tác thể dục đòi hỏi trong phần thi Thể thao vận động.

*** Ngoài ra, em còn theo học lớp giáo dục đặc biệt cho trẻ nhỏ từ 2,3 tuổi 幼児教育 (Early Childhood Education). Đây là một dạng giáo dục sớm cho trẻ mẫu giáo để phát triển não bộ, hình thành các kĩ năng tư duy, ứng xử. Nhờ vậy mà bé có thể nói chuyện trả lời phỏng vấn lưu loát các câu hỏi trong phần thi phỏng vấn.

Hình minh hoạ khi phỏng vấn vào trường thì cha mẹ và học sinh đều phải ăn mặc nghiêm chỉnh.

*** Đặc biệt bé rất tự tin và có khả năng lãnh đạo. Ví dụ như trong phần thi ứng xử sẽ để các em vào những tình huống tự nhiên như nguyên nhóm bạn cùng nhau chơi xếp các khối domino. Sau đó vô tình khối domino bị đổ thì các bạn trong nhóm sẽ buồn bực, đổ lỗi nhau. Tuy nhiên bé gái này đã đứng lên khuyên nhủ các bạn hãy làm hoà và hãy cùng nhau xếp domino lại lần nữa nhé !

** Ngoài các phần thi vẽ, thể dục, phỏng vấn, kĩ năng lãnh đạo như nêu trên thì các bạn nhỏ còn phải vượt qua được vòng thi kiến thức logic. Các bé sẽ được phát cho các tờ giấy A4 lớn, trên đó có các dạng câu hỏi theo hình vẽ, các bé sẽ nghe giáo viên đọc đề thi, sau đó trả lời câu hỏi bằng cách chỉ vào các hình hay đặt các dấu hình bông hoa lên các câu trả lời. Quan trọng là mỗi em chỉ có thời gian rất ngắn khoảng 20 đến 30 giây để trả lời cho 1 câu hỏi mà thôi.

Sau đây mời các bạn xem thử một vài câu hỏi Logic mà Mira trích từ một trang web chuyên cung cấp các tài liệu luyện thi vào các trường quốc lập cho các bé lớp 1 như sau nhé:

Câu hỏi về hình chiếu: Hình bên trái khi chiếu xuống mặt nước thì sẽ thành hình thế nào. Hãy chọn 1 câu trả lời đúng ở các hình bên phải nhé !

 

Câu hỏi về các hình khối : Hãy tìm từ các hình bên phải, hình nào có số lượng các khối cộng lại bằng với hình bên trái . 

 

Câu hỏi về Hình cắt trên giấy Origami : Tờ giấy Origami khi gấp lại thành 4 và cắt khoanh tròn như hình bên trái thì khi mở ra sẽ thành hình nào. Hãy chọn 1 hình đúng bên phải nhé.

 

 

Câu hỏi về thiên nhiên và phong tục : Hãy tìm và nối các hình xảy ra trong cùng một mùa khí hậu thời tiết ở Nhật Bản 

Tác giả: Mira Chan

Bài viết cùng tác giả

Bài viết cùng chuyên đề:

Bài viết liên quan